Theo Linh, sự khác biệt giữa một người sếp gây nghẽn mạch (Bottleneck) và một người sếp biết nhân bản sức mạnh (Multiplier) nằm ở ba thay đổi về tư duy:

(1) Tuyển người để "sai vặt" hay để "trao quyền": Người sếp kiểu "nút thắt" thường có xu hướng tuyển những nhân sự thiếu kinh nghiệm để dễ chỉ tay năm ngón. Ngược lại, một nhà lãnh đạo bản lĩnh luôn hướng đến việc tìm những người giỏi hơn mình ở các mảng chuyên biệt.

Nghiên cứu từ Gallup cho thấy việc tập trung phát huy thế mạnh của nhân viên giúp tăng tỉ lệ gắn kết lên đến 59%. Sự tử tế nhất của người làm sếp là dám trao cho người tài không gian để họ tự định đoạt kết quả, thay vì biến họ thành những "cánh tay nối dài" thụ động.

(2) Quyền lực của việc "buông tay" đúng lúc: Nỗi sợ lớn nhất của sếp "nút thắt" là sợ hỏng việc. Vì sợ, họ kiểm soát mọi chi tiết nhỏ nhất, vô tình tước đi khả năng tư duy của nhân viên. Trong khi đó, người làm sếp kiểu "đòn bẩy" chỉ thiết lập tiêu chuẩn và kết quả kỳ vọng, sau đó lùi lại. Họ không dạy nhân viên từng bước làm thế nào, họ dạy nhân viên cách tư duy để tự tìm ra đáp án.

(3) Biến sai lầm thành "học phí" thay vì "tội lỗi": Khi sự cố xảy ra, thay vì nhảy vào "chữa cháy" ngay lập tức rồi trách mắng, nhà lãnh đạo đúng nghĩa sẽ hỏi: "Chúng ta học được gì để lần sau không lặp lại?". Họ ưu tiên nuôi dưỡng bản lĩnh con người hơn là sự hoàn hảo nhất thời của một bản báo cáo.

Để thoát khỏi cái bóng của chính mình, Linh gợi ý bạn thử áp dụng 3 chiến thuật thực tế này:

(1) Nguyên tắc "Đủ tốt là được": Nếu nhân viên có thể thực hiện công việc đạt 80% so với kỳ vọng của bạn, hãy để họ tự làm. 20% thiếu sót đó chính là "khoảng trống" cần thiết để họ trưởng thành. Đừng đòi hỏi sự hoàn hảo tuyệt đối ngay từ đầu, vì sự cầu toàn quá mức của bạn chính là điểm nghẽn ngăn cản sự sáng tạo.

(2) Phân định "Vùng tự trị": Hãy dũng cảm vạch ra một ranh giới rõ ràng: "Với những đầu việc có ngân sách dưới mức X hoặc thuộc phạm vi Y, các em toàn quyền quyết định mà không cần hỏi ý kiến anh/chị". Điều này giúp bạn giải phóng băng thông não bộ cho những nhiệm vụ chiến lược hơn.

(3) Kỹ thuật "Im lặng là vàng": Trong các buổi họp, hãy thử thách bản thân là người lên tiếng cuối cùng. Nghiên cứu Aristotle của Google chỉ ra rằng: Một đội ngũ xuất sắc không nằm ở việc tập hợp những người giỏi nhất, mà ở việc tạo ra môi trường nơi ai cũng dám lên tiếng và được lắng nghe như nhau. Khi bạn đưa ra câu trả lời quá sớm, bạn đã vô tình đóng sầm cánh cửa tư duy của cả đội ngũ.

Bây giờ, hãy dành một phút nhìn lại lịch làm việc tuần qua của mình: Bao nhiêu phần trăm thời gian bạn dùng để "làm hộ" người khác, và bao nhiêu phần trăm bạn dành để "nâng tầm" người khác?

Sự kiệt sức của bạn không phải là huy chương danh giá, nó là dấu hiệu của một hệ thống đang lỗi. Có một sự thật là: Những CEO thành công nhất thế giới thường dành tới 50% thời gian của họ chỉ để quan sát và đặt câu hỏi thay vì ra quyết định trực tiếp. Giá trị của bạn nằm ở chỗ đội ngũ của bạn sẽ vững vàng thế nào khi không có bạn ở đó. Đừng sợ mình trở nên "thừa thãi", vì khi đội ngũ tự vận hành được, đó là lúc bạn thực sự chạm đến đỉnh cao của nghề lãnh đạo.